007 in 2025: een jaaroverzicht

Het jaar 2025 kan gezien worden als een van de meest turbulente Bond-jaren ooit. Onze filmheld verhuisde van eigenaar en dat doet-ie anders nooit. Daarmee werd de opmaat gezet naar een nieuwe film, iets wat voor James Bond inmiddels ook een unicum is geworden zo’n nieuwe film.

Weliswaar verschijnt die film hoogstwaarschijnlijk niet vóór 2028, maar het startsein met een nieuw producentenduo, een kersverse sterregisseur en een schrijfgrage scenarist is gegeven. Ons past nu enkel geduld en een oplettend oog voor wat ons allemaal te wachten staat het komende jaar.

Voor het zover is, eerst een terugblik naar dat veelbewogen Bond-jaar. Dit had u niet mogen missen:

JANUARI

Naast een aantal overledenen (daarover halverwege dit blog een zo compleet mogelijk in memoriamfilmpje), verrast La-La Land Records opnieuw met een dubbel-cd, dit keer van Licence to Kill. De film uit 1989 had op soundtrackgebied niet zo’n beste reputatie, maar de poging van La-La Land om daar verandering in te brengen, wordt hoogst gewaardeerd. De schijfjes staan zoals we inmiddels gewend zijn van het platenlabel weer lekker vol en hoewel Michael Kamens score daar niet veel melodieuzer van wordt, blijft het natuurlijk zaak om de James Bond-discotheek aan te vullen waar dat kan. La-La Land houdt de Bond-liefhebber al jarenlang op de been!

FEBRUARI

Tweevoudig Bond-regisseur Martin Campbell (81 jaar, thans 82) staat nog steeds open voor een derde Bond-film. Dat dat niet gaat gebeuren, konden we wel vermoeden, maar zeker wisten we het op dat moment niet. Campbell filmt overigens stug verder aan zijn weinig overtuigende actiethrillergalerij, waaraan dit jaar Cleaner werd toegevoegd.

En dan de bom: Barbara Broccoli en Michael G. Wilson stoppen als producenten van de Bond-films! Dat kwam even binnen zeg, vooral omdat het verpakt was in een politiek correct persbericht dat ze samen met Amazon MGM een nieuwe joint venture gaan starten waarin het intellectuele eigendom van James Bond is ondergebracht. Plat gezegd: ze hebben de toko verkocht aan Amazon. De laatste Bond-film onder de vlag van hun Eon Productions was No Time to Die uit 2021. Hoe nu verder...?

Ook casting director Debbie McWilliams houdt het voor gezien. Zij was in haar Bond-loopbaan betrokken bij de casting van de laatste drie hoofdrolspelers: Daniel Craig, Pierce Brosnan en Timothy Dalton. Dat gaat inderdaad ver terug...

MAART

Het begint deze maand met het gerucht dat Amy Pascal en David Heyman de nieuwe producenten van de James Bond-films worden. Tegen het eind van de maand blijkt dat het gerucht waar is als er een officiële aankondiging klinkt. Pascal kennen we nog als baas van Sony Pictures uit de tijd dat James Bond door deze techgigant werd gedistribueerd. Verder stond zij aan de wieg van de laatste, zeer succesvolle Spider-Man-films. Engelsman Heyman was medeverantwoordelijk voor de Harry Potter-filmserie. Genoeg succeservaringen dus. Wat dat betreft is James Bond in goede handen.

APRIL

‘Fris’, ‘opwindend’ en/of ‘exotisch’, dat belooft de nieuwe Bond-film te worden. En of dat nu doorgeteld Bond 26 zal zijn of Bond 1 onder de nieuwe vlag van Amazon, dat is allemaal van latere zorg. Voorbereidingen op de nieuwe film vinden op dat moment plaats in Londen. De nieuwe producenten zitten in ieder geval niet stil.

MEI

James Bond hoeft zich geen zorgen te maken over de 100 procent importtarieven die Donald Trump wil invoeren op Hollywoodfilms die in het buitenland worden gemaakt. Voor 007 geldt dat namelijk niet, verzekert de president. De reden: Trump heeft de bouw van een golfbaan in Schotland te danken aan Sean Connery. Na jarenlang touwtrekken bleek de toestemming voor de bouw van Trumps golfresort in Aberdeen zo gepiept toen de oer-Bond zich ertegenaan ging bemoeien.

La-La Land Records kondigt aan ieder kwartaal een nieuwe Bond-langspeelplaat uit te brengen met tussendoor een cd-release, zodat er om de zes weken een Bond-soundtrack aan de catalogus kan worden toegevoegd. Dat is nog eens goed nieuws voor de nog ontbrekende soundtracks die nooit eerder een luxe-uitgave hebben gekend. Het platenlabel begint met een lp van Goldfinger en een 2 disc-release van On Her Majesty’s Secret Service.

JUNI

In 2020 aangekondigd, en nu komt-ie er toch echt aan: James Bond krijgt een nieuwe game. First Light gaat deze heten en het spel moet in het eerste kwartaal van 2026 verschijnen. Althans, dat was op dat moment de planning...

Kijk, en daar is nieuws waar we écht iets aan hebben: niemand minder dan regisseur Denis Villeneuve is uitverkoren om de nieuwe Bond-film in goede banen te leiden. Er is nog één dingetje, de Canadees gaat niet eerder aan de slag met 007 voordat zijn derde Dune-film af is. Die film staat gepland voor een release eind 2026 en de nieuwe 007-film daarmee niet eerder dan 2028, aldus vakblad Variety. In ieder geval is de eerste stap naar een nieuwe Bond-film gezet.

JULI

Hier is-ie dan, de eerder aangekondigde dubbel-cd van John Barry’s meesterwerk On Her Majesty’s Secret Service. Het vernieuwde album verschijnt eind van de maand al. En wat een uitbreiding! In totaal ruim tweeënhalf uur aan muziek!

O ja, de zes Bond-films die Sean Connery voor Eon Productions maakte zijn uitgekomen op 4K. Een puike uitgave, dat mag gezegd, en toch overtuigt de box niet helemaal...

Een nieuwe eigenaar, twee nieuwe producenten, een nieuwe regisseur en nu is het de beurt aan een nieuwe schrijver. Steven Knight is zijn naam en hij is vooral bekend van de hitserie Peaky Blinders. Welkom aan boord!

AUGUSTUS

Deze mag wel even genoemd: het is de honderdste geboortedag van Honor Blackman uit Goldfinger. Vandaar dit aardige filmpje al zeg ik het zelf.

Enkele dagen later wordt ook titelontwerper Maurice Binder gefeliciteerd met zijn honderdste geboortedag. Maar dat had ik jaren geleden toch al eens gedaan? Hier lijkt iets niet te kloppen. Ik zocht het belangeloos voor u uit.

SEPTEMBER

En schuif maar door La-La Land! Ook de zestigjarige jubilaris Thunderball ontvangt een welverdiende dubbel-cd. Eind van de maand is Thunderball zelfs tweemaal te zien bij RTL 7, de zender slingert alle Bond-films dubbel het net op en zo is er een maand lang elke dag 007 op RTL 7.

Steven Knight nog even, de scenarist belooft een Bond-film met een vertrouwde Britse flair, waarin avontuur, humor en plezier centraal staan. ...En dan nu weer fluks aan het werk alstublieft want de regisseur geeft aan dat hij op zoek is naar een onbekende Engelsman voor de rol van 007.

OKTOBER

Oktober is James Bond-maand. Niet alleen bij RTL 7 maar ook bij kersverse eigenaar Amazon. Alleen wat hebben ze een zootje gemaakt van die achtergronden bij de filmtitels! James Bond is compleet ontwapend met hilarische knutselwerkjes van onthutste fans als gevolg.

Die insiders toch. Vertellen ze eerst dat Steven Knight al 142 pagina’s van de nieuwe Bond-film heeft gepend, om het daarna de meest gewaagde gok sinds de benoeming van Daniel Craig als 007 te noemen. Want een script schrijven zonder te weten wie James Bond gaat spelen, is volgens die insiders onbegonnen werk. Wat een onzin.

NOVEMBER

Het overlijden van prachtacteur Tchéky Karyo was toch best een schok. Hij zat in GoldenEye, maar dat is niet de productie waarin hij mij direct opviel. Pas vele jaren later ben ik de sympathieke Franse acteur pas echt gaan waarderen in de rol van speurneus Julien Baptiste in The Missing. Een eerbetoon aan de man die ik pas na GoldenEye beter leerde kennen.

Zoals La-La Land beloofde is hier Moonraker op vinyl. Met een prachtige plaat op de voorkant is dit na Licence to Kill, Goldfinger op vinyl, On Her Majesty’s Secret Service en Thunderball het vijfde James Bond-album van La-La Land Records dit jaar. Prachtig natuurlijk, maar waar blijft de aankondiging van A View to a Kill en GoldenEye...?

DECEMBER

Roddelpraat, veel meer kan ik er niet van maken. Evert Santegoeds die uit bijzondere bron kan melden dat Callum Turner de nieuwe James Bond wordt. De naam van Turner circuleerde al enige dagen rond, maar ik zag nog geen aanleiding er iets mee te doen. Dankzij het artikel van Santegoeds kan ik het alsnog melden, merci! De roddeltante verhaalt in zijn Telegraaf-artikel uitgebreid over Barbara Broccoli. Wel flauw dat niemand de moeite heeft genomen Santegoeds in te lichten over het feit dat Broccoli al bijna een jaar geleden afstand heeft gedaan van James Bond. Ach ja, feiten, wie maalt daar tegenwoordig nog om?

Best leuk dit: James Bond komt volgend jaar naar Netflix, ook in de Benelux. Wel vreemd dat er in de pers over vier titels wordt gerept, terwijl Netflix ze al bijna allemaal via de zoekfunctie naar boven tovert.

En dan als laatste nog een tegenvaller voor de gamefanaten: First Light wordt met twee maanden verschoven om de laatste oneffenheden uit het spel glad te strijken. Of zoals een leukerd op de socials opmerkt: ‘They could just delay it forever and do us all a favour.’

En zo eindigt het jaar 2025 wederom zonder nieuwe Bond-film, maar met een tas vol soundtracks waar je u tegen zegt. Laten we dat laatste komend jaar vooral volhouden en uitzien naar al dat nieuws dat ons in 2026 gaat verrassen.

Bedankt aan alle trouwe volgers voor het lezen. Ik wens u een prettige jaarwisseling toe. En maak het niet te gek met die knallen.

Jasper Hartog, 31 december 2025 

‘First Light’ verschoven naar mei 2026

De James Bond-game First Light wordt met twee maanden uitgesteld. De game verschijnt nu op 27 mei 2026. Dat meldt IO Interactive vandaag. Volgens de ontwikkelaar is extra tijd nodig om het spel verder te polijsten en de kwaliteit te leveren die spelers mogen verwachten.

First Light wordt omschreven als het meest ambitieuze project van IO Interactive tot nu toe: een volledig speelbare James Bond-ervaring met wereldwijde locaties, spionage, gadgets, achtervolgingen en actie. De game is al van begin tot eind speelbaar, maar de extra ontwikkeltijd wordt gebruikt om de ervaring verder te verfijnen.

Meer updates over First Light worden begin 2026 verwacht.

James Bond komt naar Netflix

De James Bond-films zijn vanaf half januari te zien op Netflix, ook in de Benelux, meldt onder meer Screendaily. Op het eerste oog een opmerkelijke zet, omdat James Bond sinds begin dit jaar onder de vlag van Amazon valt en Amazon Prime een directe concurrent is van Netflix.

Illustratie: Jeff Marshall

Screendaily maakt melding van vier Bond-titels, maar wie op dit moment een willekeurige Bond-film opzoekt in Netflix, zal deze in de meeste gevallen tegenkomen tussen de zoekresultaten van de streamingdienst. Echter staat er geen datum vermeld wanneer de film op Netflix verschijnt. Wie ‘meldingen’ aanzet, krijgt vanzelf een seintje als de film beschikbaar komt.

Slechts enkele titels zijn onvindbaar op Netflix: Dr. No (1962), Diamonds Are Forever (1971), For Your Eyes Only (1981), Die Another Day (2002) en Casino Royale (2006). Buitenbeentje Never Say Never Again (1983) is wél in het pakket opgenomen.

De James Bond-films zullen drie maanden te streamen zijn op Netflix. Strategisch gezien is het een slimme zet van Amazon om het Bond-vuurtje warm te houden voor een ruimer publiek in aanloop naar de productie van de nieuwe film, die vooralsnog niet eerder zal verschijnen dan in 2028.

Stuntdubbel Albert Finney (‘Skyfall’) overleden

Behind the Stunts meldt dat de Britse stuntman en stuntdubbel Tony Van Silva is overleden. Van Silva werkte volgens IMDb mee aan twee James Bond-films: The World Is Not Enough (1999) en Skyfall (2012). Voor deze laatste was hij de stuntdubbel van Albert Finney.

Na een carrière als worstelaar begon Tony Van Silva in 1986 als stuntman. Tussendoor werkte hij als loodgieter en uitsmijter. Zo was hij als stuntman aan het begin en tegen het eind van zijn filmloopbaan betrokken bij onder andere drie verschillende Batman-films, in drie verschillende tijdlijnen: Batman (1989) van Tim Burton met Michael Keaton; The Dark Knight Rises (2012) van Christopher Nolan met Christian Bale en The Batman (2022) van Matt Reeves met Robert Pattinson als de vleermuisman.

Stuntdubbels in Skyfall: Tony Van Silva als Kincade en Tina Maskell als M

Daarnaast werkte hij mee aan: Patriot Games (1992); Hot Fuzz (2007) met Timothy Dalton; The Bourne Ultimatum (2007); The Wolfman (2010); Robin Hood (2010); Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 1 and 2 (2010/2011); Kingsman: The Secret Service (2014); Fantastic Beasts and Where to Find Them (2016); Martin Campbells The Foreigner (2017) met Pierce Brosnan; Johnny English Strikes Again (2018); Hellboy (2019); Jurassic World: Dominion (2022) en How to Train Your Dragon (2025).

Daniel Craig voelt zich vrijer na James Bond

Daniel Craig haalt meer plezier uit zijn rollen nu hij James Bond niet meer speelt. „Ik werk harder dan ooit, maar ik geniet er ook meer van dan ooit”, vertelt hij in gesprek met The Radio Times.

De 57-jarige acteur zegt dat hij nu meer kansen krijgt om verschillende dingen te doen. „Toen de Bond-rol nog een groot deel van mijn leven was, voelde de tegenstelling tussen die rol en een andere rol soms ongemakkelijk.”

Craig was tussen 2006 en 2021 te zien in vijf verschillende Bond-films. In de laatste jaren van zijn Bond-carrière liet hij zich vaker uit over de tol die de rol eiste. „Om heel eerlijk te zijn, dacht ik: ik weet niet of ik het nog een keer kan doen. Ik eindigde de opnames van Spectre met een gebroken been”, zei hij in 2021 bij zijn laatste Bond-optreden in No Time to Die.

De zoektocht naar een nieuwe acteur voor de rol van James Bond is momenteel nog bezig. Veelgenoemde namen zijn onder meer Taron Egerton, Aaron Taylor-Johnson en Callum Turner. Denis Villeneuve, de regisseur van de recente Dune-films, zal de volgende James Bond-film regisseren.

Daniel Craig is vanaf vrijdag te zien in het derde deel van de Knives Out-filmreeks: Wake Up Dead Man: A Knives Out Mystery, waarin hij opnieuw de rol van detective Benoit Blanc vertolkt.

Bron: NU.nl

De ‘bijzondere bron’ van Evert Santegoeds

Wat is het toch een geweldenaar die Evert Santegoeds, de eindbaas van Privé die kritiekloos uit ‘bijzondere bron’ mag onthullen dat Callum Turner de nieuwe James Bond wordt. Dat deze bron vergeet te vermelden dat Barbara Broccoli al bijna een jaar geen zeggenschap meer heeft over James Bond — ach, kniesoor.

Callum Turner in tuxedo, dat kan geen toeval zijn...

Het is met dank aan Santegoeds dat ik de naam van Callum Turner kan noemen. De zoveelste opvolger van Daniel Craig als James Bond. Volgens De Telegraaf is Turner ‘verzekerd van een vet contract’. En hou met ten goede: het kán altijd dat Callum Turner de nieuwe nul-nul-zeven wordt. We kunnen het alleen pas met deze bewoording in de krant koppen als dit via het officiële kanaal, in dit geval Amazon MGM, naar buiten wordt gebracht. Tot die tijd blijft het speculeren.

Hoe verder je leest in het artikel van Santegoeds, des te verder het nieuws van Callum Turner als nieuwe James Bond afbrokkelt. Zelfs Santegoeds weet dondersgoed dat de bekendmaking van de nieuwe Bond niet via Instagram wordt gemaakt. Wat hij echter niet weet, is dat Amazon MGM inmiddels de scepter zwaait bij James Bond en dat Barbara Broccoli en Michael G. Wilson, die beiden in zijn stukje worden genoemd, niets meer in de melk te brokkelen hebben als het om de nieuwe 007 gaat.

Mikey, Babs en Danny Boy

Eind november dook de naam van Callum Turner op in The Standard, waarin werd geschreven dat hij bovenaan de lijst staat bij de wedkantoren. Nergens wordt duidelijk dat regisseur Denis Villeneuve zijn oog daadwerkelijk op de 35-jarige Engelsman heeft laten vallen, het is louter van horen zeggen.

En zo kakelt de ene website de andere na: GQ neemt een deel voor rekening, evenals Comicbook en The Insneider achter een paywall. Volgens Insneiders Jeff Sneider is er nog geen deal beklonken, maar is Callum Turner dichterbij de rol dan alle andere mogelijke kandidaten. Vooralsnog lijkt alles gebaseerd op wat de wedkantoren beweren.

Die beste Evert Santegoeds zat laatst nog in een showbizzpanel te oreren over Amsterdamned, de originele film uit 1988. Hij memoreert aan een scène, volgens hem ‘de openingsscène’, waarin een meisje in de grachten dobbert. „Weet je wie dat meisje was?”, vraagt de Privé-meneer aan zijn toehoorders, wetende dat hij de enige aan tafel is met parate kennis. Hij glibbert bijna van zijn kruk van ongeduld. „Ze is later heel beroemd geworden”, doet hij er nog een schepje bovenop. Nou, dat meisje was dus niemand minder dan Leontine Ruiters, later Borsato en nu weer Ruiters. Wow, dat hij dat allemaal weet! „Zij was het eerste lijk”, vult Tooske vanachter haar papiertje foutief aan. „Het is tegenwoordig een eer om lijk te zijn”, blaat een ander aan tafel er doorheen.

Rond 52 minuten in de film Amsterdamned (1988)

Zo zie je maar weer dat je ongehinderd door enige kennis van zaken nog een aardig woordje mee kan praten. Het doet er helemaal niet toe of het waar is of niet of dat je een betrouwbare bron aanvoert, als de pagina’s en zendtijd maar worden gevuld.

Dus laten we gewoon afspreken dat Callum Turner de nieuwe James Bond is. Totdat het tegendeel wordt bewezen...

‘Dr. No’ in 4K te zien in Harlingen

Dr. No is volgende week zondag 14 december te zien in filmhuis Milûk in het Friese Harlingen. De eerste James Bond-film uit de reeks wordt vertoond in 4K met een Dolby Atmos-mix. Bond-liefhebber Thomas Hobma verzorgt de inleiding van de Bond-klassieker uit 1962.

Mocht deze voorstelling een succes worden, dan staat bij Milûk de volledige Bond-catalogus in de planning, aldus Hobma.

De film draait vanaf 14:00 uur. Klik hier voor meer informatie. En lees hier nog eens terug hoe Dr. No een aantal jaren geleden imponeerde op een snikhete dag in Purmerend.

Cary-Hiroyuki Tagawa (75) overleden

Cary-Hiroyuki Tagawa is op 75-jarige leeftijd overleden. De Japans-Amerikaanse acteur overleed in Santa Barbara aan de gevolgen van een beroerte, meldt entertainmentwebsite Deadline. In Licence to Kill (1989) speelde hij de rol van Kwang, een undercover narcotica-agent uit Hong Kong.

Tagawa was voornamelijk bekend als de slechterik Shang Tsung in bewerkingen van de videogameserie Mortal Kombat. De acteur speelde het personage voor het eerst in de gelijknamige liveactionfilm uit 1995.

De acteur brak door met een kleinere rol in The Last Emperor uit 1987. Hij was later te zien in films als Pearl Harbor, Planet of the Apes, Memoirs of a Geisha en Tekken. Vaak werd hij gecast als slechterik.

In Licence to Kill doet hij zich voor als Aziatische crimineel om het drugskartel van Franz Sanchez binnen te dringen. Wanneer James Bond zich ermee gaat bemoeien, verknalt hij het plan van de undercoveragent. Kwang reageert woedend op Bond en neemt hem mee naar zijn schuiladres. Het pand wordt al gauw onder vuur genomen door Sanchez’ mannen. Een gewonde Kwang wordt in zijn kladden gegrepen, maar nog voordat Sanchez iets kan uithalen, doodt de undercoveragent zichzelf met cyaankali. 

De laatste hoofdrol van Tagawa in een grote productie was in de serie The Man in the High Castle (2015).

Bron: gedeeltelijk NU.nl

Een meer dan perfect plaatje

Dertig jaar oud en iedere keer nóg beter dan de vorige keer. Dat is wat GoldenEye voor mij is. GoldenEye zou dé Bond-film aller Bond-films mogen heten. Net toen werd gedacht dat James Bond er niet meer toe deed, sloeg deze zestiende Bond-film in als een bom. Een perfect staaltje 90’s cinema in een decennium waarin de ene na de andere filmklassieker verscheen. Ik durf zelfs te stellen dat in de jaren negentig de beste films werden gemaakt. Met GoldenEye uit 1995 perfect in het midden.

Het zijn die jaren negentig die mijn liefde voor James Bond en voor film in het algemeen hebben gebracht. De eerste James Bond-film uit dat decennium sloot naadloos aan bij mijn idee van James Bond, de figuur Bond dan, van de film zelf was ik niet gelijk overtuigd. Net als van de muziekscore van Éric Serra, een soundtrack waar we allemaal wel héél erg aan hebben moeten wennen. Nu, na dertig jaar, moet ik toegeven dat Serra’s score medeverantwoordelijk is voor die bijzonder sfeer die GoldenEye ademt. Lange tijd heb ik gedacht: had David Arnold het maar gedaan. Maar het moet gezegd dat de muziek van GoldenEye even iconisch is als de film zelf, al had dat wat jaartjes de tijd nodig.

Het likkebaarden begon natuurlijk allemaal met die heer-lij-ke trailer: ‘It’s a new world. With new enemies and new threats. But you can still depend on one man…’ Op de muziek van Starr Parodi en Jeff Fair die in geen enkele Bond-muziekbibliotheek mag ontbreken. Het is de James Bond Theme in optima forma en zó ongelooflijk effectief. Mag GoldenEye dan waarschijnlijk niet mijn meest favoriete film aller tijden zijn, dan is de teaser trailer van die film ontegenzeggelijk de beste trailer ooit.

Het was de tijd van Goodfellas, The Silence of the Lambs, Prince of Thieves, The Fugitive, Heat, Casino en Ronin. Films die ik stuk voor stuk vele malen heb teruggezien, en zo weer opnieuw kan bekijken. En daar tussenin dook de nieuwe Bond op in de gedaante van de man die voor de rol geboren was: Pierce Brosnan.

Opgegroeid in diezelfde jaren negentig met de Bond-films van Sean Connery bij de AVRO op tv, werd hij, Connery dus, automatisch ‘mijn’ James Bond. George Lazenby vond ik in die jaren niet te pruimen en ook met Roger Moore had ik in het begin moeite. Met Pierce Brosnan heb ik dat probleem nooit gehad. In Mrs. Doubtfire was hij mij niet eens opgevallen, dus toen ik hem bewust voor de eerste keer zag met zijn Brioni aan en Walther PPK in de aanslag, was dat gewoon James Bond. De Bond van de jaren 90. Een meer dan perfect plaatje.

Als ik GoldenEye weer eens in de speler schuif, nog immer die oude vertrouwde bijna blauwgedraaide blu-ray uit 2012, denk ik altijd met een glimlach aan die eerste minuten van de film, waarin drie slordigheden zitten die mij ooit stoorden, maar nu onderdeel van de Bond-canon vormen.

Als eerste is daar de vlek linksonder in beeld als Bond op de dam zijn touw neergooit vlak voordat hij springt. Een schoonheidsfoutje dat makkelijk voorkomen had kunnen worden als de gate goed was gecheckt. Als tweede het afstandsshot van de val van James Bond (Wayne Michaels), waarin opeens twee vrachtwagens en een handvol mensen op de dam te zien zijn. Als editor Terry Rawlings één tel verder had geknipt, was de illusie in stand gebleven. En dan het laatste stukje van de daling waarin Bond (nog immer stuntman Wayne Michaels) zijn piton gun trekt, waarbij hij zijdelings draait als hij achter een rotsblok verdwijnt. In het volgende shot is hij echter een kwartslag teruggedraaid als hij loodrecht zijn afdaling vervolgt. En dat alles binnen twee minuten… Als we iets verder spoelen is het toch ook hoogst onlogisch dat Bond tegen het einde van de pre-title sequence nógmaals de diepte in duikt achter het vliegtuig aan? Kun je nagaan hoe hoog die dam moet hebben gestaan!

Zo kun je iedere film wel doodredeneren. Het gaat om het gevoel dat het product brengt, ook al kom je daar pas jaren later achter.

Vanaf het verschijnen van GoldenEye zag ik iedere volgende Bond-film net iets eerder dan op de donderdagrelease. Zo had ik voor de eerste Bond-film uit de 90’s kaartjes gewonnen bij de Zondagskrant, zodat ik de film op 6 december 1995 al mocht bekijken in plaats van op de landelijke première de dag daarna. Ik herinner mij een fijne popcornmiddag, maar ik herinner mij ook een film waarin redelijk veel werd geluld. De nieuwe Bond moest duidelijk nog even indalen.

Zat hij daar aan het bureau tegenover de nieuwe M, een stuk chagrijn in mijn ogen. Wat was er eigenlijk met Robert Brown gebeurd? Dan later op het strand in Cuba dat gepiep met Natalya over zijn gevoelens. En eerder in de film, zittend aan een lange tafel in een donkere kelder, de woordenwisseling met Dimitri Mishkin; een personage dat ik bij de aftiteling alweer vergeten was.

Met het recente overlijden van Tchéky Karyo haalde ik mijn herinnering aan hem op. Ik heb Karyo erg hoog zitten sinds zijn optreden als speurder Julien Baptiste in vier puike tv-seizoenen van The Missing en Baptiste. Ten opzichte van de stereotiepe Rus met rollende R, zoals Alan Cummings Boris, is Karyo’s Dimitri Mishkin een verademing. Hij mag dan wel niet opvallen, aanwezig is hij wel, en bij ieder weerzien valt hij mij des te meer op. Het is één van die pareltjes die GoldenEye rijk is.

De nieuwe M in de gedaante van Judi Dench bleek achteraf trouwens ook een schot in de roos. Met nog tamelijk weinig schermtijd in GoldenEye, groeide zij uit tot een krachtige bazin die haar agent allerminst spaart. Het getuigt van ballen om Bond neer te zetten als ‘sexist, misogynist dinosaur’.

Dan was er ook nog die eindsong. De titelsong van Tina Turner is een regelrechte Bond-klassieker, die kostte geen enkele moeite om die in het rijtje bij Shirley Bassey, Paul McCartney en Gladys Knight te plaatsen. Maar dat nummer dat over de aftiteling speelt, daar kon ik, net als met veel van deze filmmuziek, in eerste instantie niks mee. Bleek dat deuntje ook nog eens geleend van de vorige Serra-score Léon!

Ook dat is allemaal goed gekomen. The Experience of Love klinkt in niets als James Bond, maar is sinds dertig jaar onlosmakelijk verbonden met de geheim agent. Gelukkig maar, want wat een afsluiting brengt Éric Serra ons en wat is het zonde dat Eon Productions na een aantal films alweer afscheid nam van een originele eindtitelsong.

Jaar naar jaar blijkt GoldenEye nog immer fier overeind te staan. Een moderne Bond-klassieker die moest rijpen. Bij mij althans, het grote publiek was al eerder om. Pierce Brosnan had onder leiding van regisseur Martin Campbell bewezen dat James Bond óók relevant was in de jaren 90. Het bleek geen tijdelijke opleving van de geheim agent omdat Brosnan die tuxedo toevallig zo goed stond. Nee, James Bond bleef een kassamagneet en bewees zelfs in het nieuwe millennium bestaansrecht te hebben.

Met vallen en opstaan. Zoals dat zelfs bij de grootste winnaars gaat.

Deze column verschijnt ook bij James Bond Nederland.

Stuntman Carl Ciarfalio (72) overleden

Op 72-jarige leeftijd is gisteren de Amerikaanse stuntman en acteur Carl Ciarfalio overleden. Dat meldt The Bond Archives op Instagram. Ciarfalio was te zien als bewaker in de opslagruimte van Milton Krest in Licence to Kill (1989) die, nadat hij James Bond onder vuur heeft genomen, in de tank met de sidderaal belandt.

Ciarfalio werkte als stuntman aan zo’n tweehonderd film- en tv-producties, daarnaast trad hij als acteur regelmatig op in kleine achtergrondrollen. Zo was hij te zien in uiteenlopende films als Fight Club, Con Air, Spyhard, Natural Born Killers, In the Line of Fire en Far and Away. Een memorabele rol had hij als Tony Dogs in Martin Scorseses Casino waarin zijn hoofd in een bankschroef wordt geplet.

In 1994 speelde hij als Thing mee in een vroege versie van The Fantastic Four van producenten Roger Corman en Bernd Eichinger. Een superheldenfilm die de bioscoop nooit heeft gehaald. Tien jaar geleden kwam zijn boek Stars, Stunts en Stories uit over zijn belevenissen als stuntman in Hollywood.

‘Moonraker’ op vinyl

John Barry’s meesterwerk Moonraker verschijnt in december op vinyl. Natuurlijk bij La-La Land Records, het platenlabel dat de laatste jaren de ene na de andere uitgebreide James Bond-soundtrack uitbrengt.

Een half jaar geleden beloofde La-La Land dat het iedere drie maanden een volgende Bond-soundtrack op vinyl zou uitbrengen, met tussendoor een nieuwe cd-release.

De LP van Goldfinger (1964) was het eerste wapenfeit, gevolgd door de cd van On Her Majesty’s Secret Service (1969). In september volgde de jubileum-cd van het zestigjarige Thunderball (1965) en volgende maand dus de LP van Moonraker.

De nieuwe release van Moonraker bevat overigens minder muziek dan de cd-uitgave van vorig jaar. Zo staan er minder additional en bonus tracks op en ontbreekt de originele soundtrack (die overigens te verwaarlozen is, omdat al deze muziek dubbel op de cd-uitgave staat).

Het wachten is nog steeds op de jubilarisuitgaven van A View to a Kill (1985) en GoldenEye (1995)...

Klik hier voor de website van La-La Land Records.

Bond-regisseur Lee Tamahori (75) overleden

James Bond-regisseur Lee Tamahori is vandaag op 75-jarige overleden. Dat meldt onder meer 007.com op Twitter. Tamahori was als regisseur verantwoordelijk voor de twintigste Bond-film Die Another Day (2002). Een film die zware kritieken te verduren kreeg, maar aan de kassa hoge ogen gooide.

 

De Nieuw-Zeelander van geboorte speelde zichzelf in de kijker met het realistische drama Once Were Warriors (1994), een film over een Maori-gezin dat uiteenvalt onder het geweld en alcoholisme van vader Jake Heke. Zijn vrouw Beth probeert hun kinderen te beschermen en haar waardigheid te behouden te midden van armoede en wanhoop. Een film die rauw en aangrijpend de verwoestende gevolgen van huiselijk geweld en verloren identiteit binnen een gekoloniseerde cultuur toont.

Met Once Were Warriors trok Tamahori de aandacht van Hollywood, waar hij vervolgens werd ingehuurd om de films Mullholland Falls, The Edge en Along Came a Spider te maken, alvorens hij werd gevraagd voor Bond 20, dat niet alleen het twintigste filmavontuur van James Bond vierde, maar tevens het veertigjarige bestaan van de filmserie moest markeren.

Lee Tamahori (met Sopranos-T-shirt, waarvan hij ook één aflevering regisseerde) geeft instructies aan Pierce Brosnan

 

Als uitgangspunt voor die film werd het derde boek van Ian Fleming Moonraker (1955) genomen. Echter werd het originele materiaal zodanig aangepast, dat er weinig meer van het originele verhaal overeind bleef. Zo werd het personage Gala Brand uiteindelijk veranderd in Miranda Frost. 

De onzichtbare Aston Martin, het ijspaleis en de kinderachtige effecten van de kitesurfscène leverden deze Bond-film veel kritiek op. Het werd dan ook Pierce Brosnans afscheid als nul-nul-zeven. Ook de filmproducenten hadden wel door dat het zelfs voor Bond-begrippen te veel van het goede was. Daarbij was er in diezelfde periode een andere held opgestaan in de vorm van Jason Bourne. De volgende films met Daniel Craig in de hoofdrol moesten meer aan die standaard voldoen.

Na zijn Bond-avontuur maakte hij nog XXX: State of the Union (2005) en The Devil’s Double (2011), een film over het leven van de dubbelganger van de zoon van Saddam Hoessein. Deze film was een Nederlands-Belgische productie waar de toen jonge Nederlandse regisseur Niels Bourgonje bij betrokken was:

Als jonge stagiair met filmambities voelde ik mij zeer bevoorrecht dat mijn eerste filmervaring Lee Tamahori’s The Devil’s Double was. De film vertelt het waargebeurde verhaal van Latif Yahia – die gedwongen werd de dubbelganger te worden van de psychopathische zoon van Saddam Hoessein, Uday Hoessein. Als assistent van de producent adviseerde ik onder andere wie een geschikte regisseur zou zijn. Toen Lee Tamahori de kamer binnenkwam om te pitchen, blies hij ons meteen omver met zijn presentatie. Met zijn tomeloze energie vertelde Lee hoe hij in The Devil’s Double een Scarface voor een nieuwe generatie zag, met alle decadentie en wansmaak die daarbij horen. Tamahori’s debuut Once Were Warriors greep de wereld bij z’n keel. Sindsdien werkte hij met de ene Oscarwinnaar na de ander: van Morgan Freeman in Along Came a Spider en Anthony Hopkins in The Edge tot Halle Berry in Die Another Day. Nu ik dit jaar mijn eerste speelfilm (Circles) regisseerde, denk ik nog vaak terug aan mijn eerste filmcredit. En ik droom dat ik een carrière mag hebben zoals die van Lee Tamahori.

Niels Bourgonje 

Tamahori is de tweede regisseur van een Bond-film met Pierce Brosnan die overlijdt. In januari 2021 overleed Michael Apted, de regisseur van The World Is Not Enough.

Lee Tamahori leed al enige jaren aan de ziekte van Parkinson. Hij is thuis in Nieuw-Zeeland overleden en laat twee zonen en een kleinkind achter.

Tchéky

Hij was me in GoldenEye in eerste instantie niet eens opgevallen. Pas toen ik na het zien van de film een posterboekje kocht, herinnerde ik mij hem. Twee korte scènes in een James Bond-film en de hele wereld heeft je gezien. Al is het pas in tweede instantie.

 

Het is een opvallend onopvallend gezicht dat zo nu en dan in een film opduikt. Een lijst van zo’n 140 film- en tv-producties vanaf begin jaren 80. Een kop waarvan je zegt: die ken ik, al weet je niet gelijk waarvan.

Toen Twitter tien jaar geleden nog iets voorstelde, kwam ik daar het account van Tchéky Karyo tegen. Zoals bij zoveel James Bond-gerelateerde accounts begon ik hem te volgen. En wat schetste mijn verbazing: hij volgde mij terug! Nooit te beroerd om een tweet te beantwoorden, bracht hij mij op het spoor van het tweede seizoen van The Missing (2016) dat op dat moment op Netflix te zien zou zijn. De trailer die hij plaatste was veelbelovend:

Ondanks dat het nieuwe seizoen mij meer aansprak dan het eerste van twee jaar daarvoor, ben ik seizoen 1 toch maar als eerste gaan kijken.

Het behoort tot het beste dat ik ooit zag op tv.

Voor een groot deel door de muziek van Dominik Scherrer (de muziek die ik luister terwijl ik dit stukje tik) die zo sfeerbepalend is. Door de verhaallijn waarin heden en verleden worden afgewisseld, bedacht door de broers Harry en Jack Williams. En niet in de laatste plaats door de hoofdrolspeler die niet eens als hoofdrolspeler op de begintitels staat. Je bent een hele grote als je als laatste wordt genoemd: ‘and Tchéky Karyo’.

Ik heb dat eerste seizoen in de loop der jaren in verschillende kijkerssamenstellingen drie keer in zijn geheel gezien. Het is dat de serie inmiddels van Netflix is verwijderd, anders zou ik er, als eerbetoon aan Tchéky Karyo, zo weer aan beginnen.

Na het tweede seizoen met opnieuw Tchéky Karyo in de hoofdrol leek het afgelopen met de gepensioneerde speurder Julien Baptiste. De gebroeders Williams hadden twee uitersten van een verdwijningszaak beschreven: één keer de zoektocht naar een verdwenen jongetje, één keer het raadsel rond de terugkeer van een eerder verdwenen meisje. Als het om The Missing ging, hadden ze er niets meer aan toe te voegen. Maar met Julien Baptiste waren ze nog niet klaar. De bijen moesten maar even wachten!

Tot mijn grote vreugde verscheen in 2019 de spin off Baptiste. Een serie die zich voor het grootste gedeelte afspeelt in Amsterdam. Dit keer gebruiken de broers Williams een lineaire verhaallijn en dat maakt dit seizoen het minst interessant van de vier, want twee jaar later zou Julien Baptiste nog eenmaal terugkeren in het sluitstuk van zijn eigen serie. Met opnieuw een verhaallijn waarin heden en verleden, net als bij The Missing, elkaar afwisselen, en dat blijkt net iets interessanter.

Na twee keer acht en twee keer zes afleveringen was het gedaan met de Franse Sherlock Holmes in een modern jasje. Mijns inziens past Julien Baptiste moeiteloos in het rijtje van bekende televisiespeurders als Frank Columbo, Hercule Poirot en Dale Cooper. Wie hem nog nooit zag, doet er goed aan zelf te onderzoeken op welke streamer Baptiste zich momenteel schuilhoudt. Je speurwerk wordt beloond.

Ik heb in ieder geval vele vele uren genoten van Tchéky Karyo. De schok was dan ook groot toen ik in de nacht van vrijdag op zaterdag las dat hij was overleden.

Na Gottfried John en Robbie Coltrane de derde acteur uit GoldenEye die op 72-jarige leeftijd overlijdt. Stom toeval natuurlijk, maar wat een monument lieten zij achter met die film...

Premier Bond

Uit onverwachte hoek is hij het uiteindelijk dus toch geworden. Leek het er een maand geleden nog op dat Henri Bontenbal met de eer zou gaan strijken; Rob Jetten heeft de meeste stemmen gekregen. Hij mag zich de nieuwe James Bond noemen.

Aaron Taylor-Johnson, Tom Holland en ook Idris Elba; ze hoopten er stiekem allemaal op. Ook zij hadden geen idee dat dit hen boven het hoofd hing.

De aanval werd voorzichtig links vanuit het midden ingezet en haalde via de rechterkant in. Een onverwachte opmars die onstuitbaar bleek. Spelshows, Tiktokfilmpjes, het ontwijken van explosieven, met zijn hoofd in een doos. We konden er geen genoeg van krijgen en hijzelf had er ook schik in. En dat is precies wat we willen van onze nieuwe 007: een man die plezier heeft in zijn werk. Eentje met een stralend witte glimlach met af en toe een seksistische grap maar toch altijd met een serieuze ondertoon.

De nieuwe James Bond mag nu zijn eigen team samenstellen. Wordt het Bontenbal of Wilders als de nieuwe Q? Timmermans heeft zijn eigen glazen ingegooid, want hem was als de senior van het gezelschap aanvankelijk de rol van M toebedeeld. Voor Moneypenny komen we waarschijnlijk uit bij de VVD, BBB mag de femme fatale leveren.

Het is fijn dat er nu eindelijk schot komt in de zaak, al is het streven om vóór de kerst met een nieuwe film te komen nagenoeg nihil. Niet iedereen kan zich namelijk direct vinden in zijn rol. En het is natuurlijk wel de bedoeling dat ze net iets langer blijven zitten dan George Lazenby ooit deed. Stel je voor! Dan zitten we binnen de kortste keren wéér met de gebakken peren!

Maar ook, zoals bij elke nieuwe James Bond het geval is: hij moet groeien in zijn rol. Dat niet iedereen hem kan waarderen, dat staat bij voorbaat vast. De Connery-fans moesten niets weten van Roger Moore, en andersom was dat net zo. Hele bevolkingsgroepen lieten de films met Daniel Craig links liggen en toch werd hij als succesvol gezien.

Jetten zal zijn publiek uiteindelijk wel vinden. Als hij vooral maar bij zichzelf blijft, daarom werd er immers massaal op hem gestemd. Prima als hij zich soms net iets te lollig of juist iets te politiek incorrect opstelt, het is immers maar een rol. Een rol waarbij je soms onorthodoxe maatregelen moet nemen. Het heeft echter geen enkele zin om Timothy Dalton of Pierce Brosnan te kopiëren, die hebben we lang en breed gehad, hij zal écht zijn eigen koers moeten gaan varen.

Nu we vier jaar na het afsluiten van het tijdperk Daniel Craig eindelijk weten wie de nieuwe man wordt (nooit eerder zaten we zo lang in spanning) kan scenarioschrijver Steven Knight zich toespitsen op de persoon Jetten.

Zo kent Rob Jetten alle Disney-liedjes uit zijn hoofd – in de originele versie! – waardoor zijn kennis van de Engelse taal (zonder zachte ‘g’) fenomenaal is. Zijn favoriet is I Just Can’t Wait to Be King uit The Lion King. Heigh-Ho uit Snow White is een guilty pleasure die hij officieel enkel onder de douche pleegt te zingen; vanuit de D66-wandelgangen klinken echter andere geluiden…

Qua schietkunsten zit het ook wel snor met de nieuwe leider. In zijn tienerjaren speelde hij GoldenEye 007 op de Nintendo meerdere malen uit in 00 Agent-mode, inclusief de bonuslevels! Daar kon een jonge Jesse Klaver enkel van dromen.

Met het aantreden van Rob Jetten ziet de toekomst van James Bond er na al die onzekere jaren weer rooskleurig uit. Als fervent hardloper streeft hij er naar weer iedere twee jaar een huzarenstukje van formaat op de mat te leggen, een nieuwe film dus. Wat in zijn voordeel spreekt, is zijn toekomstvisie. In een val als Quantum of Solace, dat in rap tempo moest opboksen tegen een sublieme voorganger, zal hij niet lopen. Een verhaal als Spectre, waarin alle losse eindjes in een onwaarschijnlijk scenario werden samengebreid, zal hem niet overkomen.

Tegelijkertijd komt er een wet waarin La-La Land Records verplicht wordt alle nooit eerder uitgebrachte Bond-soundtracks op cd te branden en krijgen ook de Bond-films met Lazenby, Moore, Dalton en Brosnan een super-de-luxe 4K-release. Ja, wie zulke beloftes in zijn verkiezingsprogramma opneemt, is op voorhand een winnaar.

Na de aftiteling van No Time to Die en die mineur die er heerste, was het Rob Jetten die riep: Het kan wél! Als er íemand geloofde in de terugkeer van James Bond, was hij het. En hij kreeg gelijk. Liever had hij het in 2023 gedaan, maar toen had hij die slogan nog niet verzonnen. Bij nader inzien blijkt bij dit piekmoment alles op zijn plaats te vallen. Dat is altijd bij winnaars, bij nader inzien kún je ze geen ongelijk geven. Om met Elliot Carver te spreken: ‘The distance between insanity and genius is measured only by success.’

Het blijft overigens niet alleen bij James Bond. Er gaan ook sterke geruchten rond dat hij Tom Cruise opvolgt als Ethan Hunt, dat hij een jongere versie van Indiana Jones gestalte gaat geven en zelfs een dubbelrol als Superman én Batman in één film wordt genoemd. Succes verzekerd!

Wij kunnen ons in die tussentijd weer opmaken voor maandenlange campagnes en oeverloze debatten, want met dit scenario zal Nederland opnieuw op zoek moeten naar een nieuwe premier.

Deze column verschijnt ook bij James Bond Nederland. 

Tchéky Karyo (72) overleden

De Franse acteur Tchéky Karyo is op 72-jarige leeftijd aan kanker overleden. De van oorsprong Turkse Karyo was vooral bekend van zijn vele bijrollen. Met name in Hollywoodfilms werd hij vaak gecast als slechterik.

Zo was Karyo in 1995 de schurk die in Bad Boys de ex van Will Smith in koelen bloede vermoordde tijdens een drugsdeal. Met zijn strakke pakken, buitenlands accent en Europese arrogantie was hij de ideale eurotrash-tegenhanger van de no-nonsense politieagenten van Smith en Martin Lawrence.

Karyo werd in 1953 in Istanbul geboren, als zoon van een Spaans-Joodse vader en Griekse moeder. Hij groeide op in Parijs, waar hij na een theatercarrière de overstap maakte naar de film.

Hij kwam in 1990 bij Hollywood in beeld door zijn rol in La Femme Nikita van Luc Besson. In die film speelt hij Bob, de contactpersoon van de vrouwelijke crimineel die door een geheime overheidsorganisatie wordt getraind tot een koelbloedige moordenaar.

Daarna volgden meer rollen in Hollywood, zoals Ridley Scotts 1492: Conquest of Paradise over Columbus en een bijrol als minister van Defensie in de James Bond-film GoldenEye. Hij bleef ook actief in eigen land, zoals in Luc Besson’s The Messenger over Jeanne d’Arc. Ook speelde hij de hoofdrol in de verfilming van het leven van Nostradamus.

 

Op latere leeftijd nam hij nog de rol van inspecteur Julien Baptiste voor zijn rekening in de misdaadserie The Missing en de spin-off Baptiste. In de twee seizoenen van de tv-serie onderzocht hij de verdwijning van kinderen in Frankrijk en Duitsland. Karyo gooide hoge ogen voor zijn rol als agent die zich vastbijt in de zaken.

Bron: NOS

Een gewaagde gok

Die insiders toch. Vertellen ze eerst dat Steven Knight al 142 pagina’s van de nieuwe Bond-film heeft gepend, om het daarna ‘de meest gewaagde gok’ sinds de benoeming van Daniel Craig als 007 te noemen. Want een script schrijven zonder te weten wie James Bond gaat spelen, is volgens die insiders onbegonnen werk.

Laten we het artikel van Celebrity Entertainment News maar met een korrel zout nemen. Het medium kan zich beter bezighouden met beroemdheden stalken en niet met verslaggeving rond het filmvak.

Als de we tijdlijn van de James Bond-films er eens bij pakken, waarom ook niet in dit geval, blijkt dat deze nieuw te maken film niet de enige is waarvan tijdens het schrijven de hoofdrolspeler nog niet bekend is. Zoals dat bij veel filmscripts het geval is. Van synopsis tot treatment en van filmscript tot shooting script zit nogal een ontwikkeling. En zelfs tijdens het filmen worden regelmatig scriptwijzigingen aangebracht.

Casino Royale (2006)

Schrijvers Neal Purvis en Robert Wade beginnen in januari 2004 met een eerste versie van het script van Casino Royale, dat uiteindelijk wordt afgerond in juli 2004. Van een nieuwe James Bond is op dat moment nog geen sprake, Pierce Brosnan wordt tijdens dit schrijfproces pas bedankt voor zijn bewezen diensten. Het is duidelijk dat hij niet past in de nieuwe weg die de filmmakers willen inslaan  Als de eerste versie van het script klaar is in juli 2004, is er geen James Bond.

In februari 2005 verbindt Martin Campbell zich als regisseur aan het filmproject, het is zijn tweede Bond-film na GoldenEye (1995). In het voorjaar van 2005 duikt de naam van Daniel Craig op in het geruchtencircuit. Maanden later, op 29 september 2005, doet Craig auditie voor de rol. Kort daarop krijgt hij een telefoontje dat hij zich inderdaad officieel Bond nummer zes mag noemen. Het nieuws wordt uiteindelijk wereldkundig gemaakt op 14 oktober 2005; deze week precies twintig jaar geleden. Eind januari beginnen de camera’s voor Casino Royale te draaien. Dat is twee jaar nadat Purvis en Wade aan hun eerste versie begonnen en vier maanden na de screentest van Daniel Craig.

GoldenEye (1995)

Deze film kent een groot aantal herschrijvingen. Michael France levert zijn eerste versie in op 11 maart 1994. Timothy Dalton heeft de rol van 007 op dat moment nog geen vaarwel gezegd. Dat doet hij een maand later op 12 april. Een krappe twee maanden later, op 8 juni 1994, wordt Pierce Brosnan aangekondigd als James Bond nummer vijf. Brosnan stond jaren daarvoor al eerder in de startblokken om aan de rol van zijn leven te beginnen. Het lot besliste echter anders, en het wachten was het waard voor de Ierse acteur.

Na de benoeming van Brosnan wordt het script van France geheel herschreven door onder meer Jeffrey Caine en daarna door Bruce Feirstein, die zich op dat moment helemaal op de nieuwe Bond-acteur kunnen richten.

The Living Daylights (1987)

In een tijd dat de Bond-films nog met de regelmaat van één pauzejaar verschijnen, beginnen scenarioschrijvers Richard Maibaum en Michael G. Wilson eind oktober 1985 met een eerste treatment van ‘Bond 15’. A View to a Kill was vijf maanden eerder uitgekomen. Het is wel duidelijk dat die film Roger Moores laatste wapenfeit als 007 is (hoewel de deur nog op een kleine kier staat). De eerste versie van het script daarentegen, verhaalt over de jongere jaren van James Bond bij de marine. Een idee dat door producent Broccoli wordt afgewezen.

Begin december 1985 kondigt Roger Moore zijn definitieve vertrek aan als, op dat moment, langstzittende James Bond. In een derde en vierde treatment diezelfde maand krijgt het filmverhaal steeds meer vorm en bij die laatste is inmiddels gekozen om Ian Flemings korte verhaal The Living Daylights als uitgangspunt en als volgende titel te gebruiken. Er is op dat moment nog geen acteur voor de rol van 007 gekozen.

Vanaf januari 1986 begint het castingproces, als op 12 mei van dat jaar Pierce Brosnan een glorieuze screentest aflegt. Cubby Broccoli is overtuigd en Brosnan wordt een contract aangeboden om als James Bond nummer vier aan te treden. Echter gooit de productie van de Amerikaanse tv-serie Remington Steele waar Brosnan de hoofdrol vertolkt roet in het eten. De acteur is contractueel verplicht om nog één laatste seizoen te maken.

In allerijl wordt gezocht naar een vervanger die eind juli wordt gevonden in Timothy Dalton. Een acteur die producent Broccoli al jaren op het oog heeft, maar eerder aangaf dat de rol hem intimideerde. Deze keer hapt Dalton toe en op 8 augustus 1986 wordt hij officieel aangekondigd als James Bond nummer vier. Eind september beginnen voor Dalton de eerste filmopnamen.

Live and Let Die (1973)

Voor Live and Let Die was de hoop gevestigd op de terugkeer van Sean Connery. Maar Connery houdt voet bij stuk; Diamonds Are Forever is echt zijn laatste Bond-film geweest.

Schrijver Tom Mankiewicz levert in het voorjaar van 1972 zijn eerste versie van het script van Live and Let Die in. Ook hij doet nog een poging om Connery over te halen, maar tevergeefs. Producenten Saltzman en Broccoli moeten echt op zoek naar een nieuwe 007 en komen uit bij Roger Moore. Die deal is snel beklonken en op 1 augustus 1972 maakt James Bond nummer drie zich bekend. Met het uiteindelijke shooting script van Mankiewicz van oktober gaat regisseur Guy Hamilton nog diezelfde maand van start.

On Her Majesty’s Secret Service (1969)

Deze productie stond al langer op de rol. In juni 1964 heeft schrijver Richard Maibaum een eerste treatment af; Goldfinger moet op dat moment nog uitkomen. Met de haast waarmee de films in die tijd werden gemaakt, was het zaak er vroeg bij te zijn. OHMSS wordt echter op de lange baan geschoven en Thunderball krijgt voorrang. Als Thunderball in december 1965 zijn première beleeft, heeft Maibaum het project OHMSS weer opgepakt. Eind maart 1966 levert hij zijn script van die film in, dat verhaaltechnisch direct volgt op Thunderball.

Ook deze keer gaat het niet door; You Only Live Twice wordt verkozen als vervangende productie. Richard Maibaum is niet betrokken bij die film. In 1967 levert Maibaum nog een aantal versies van On Her Majesty’s Secret Service af om uiteindelijk in 1968 met een shooting script te komen. Niet lang daarvoor, in juni, juli en augustus van dat jaar, wordt George Lazenby uitgebreid getest als mogelijk nieuwe James Bond. Na het stuntgevecht met stuntleider George Leech en worstelaar Yuri Borienko, komt de onervaren Lazenby uit de bus als James Bond nummer twee. Zijn officiële aankondiging volgt begin oktober 1968 en niet veel later die maand beginnen de camera’s al te draaien. 

Dr. No (1962)

De eerste James Bond-film Dr. No heeft wat dat betreft een andere aanloop. Het treatment voor die film is amper klaar in september 1961 of Sean Connery wordt een maand later al gepresenteerd als James Bond. Een compleet script laat op dat moment nog op zich wachten. Pas in januari 1962 is een final shootingscript gereed. Een week later draaien de camera’s al op Jamaica met de aankomst van James Bond op het vliegveld.

Dus... om te stellen dat de nieuwe Bond-productie een gok neemt door nú al aan een filmscript te beginnen, is pure onzin. Het is juist prettig dat Steven Knight bijtijds aan het verhaal kan gaan schaven. Het uiteindelijke script dat verfilmd gaat worden, zal hoe dan ook de nodige aanpassingen krijgen. Wie dan ook straks de tuxedo aantrekt en de Walther oppakt, vormt naar aanleiding van het script en de regie-aanwijzingen vanzelf zíjn Bond.

Ik zag trouwens nog een betrekkelijke nieuweling in Steven Knights nieuwe serie House of Guinness op Netflix. Een jongen die we mijns inziens in de gaten moeten houden: Louis Partridge. Als ze dan tóch naar een relatief onbekende Engelsman zoeken...