A long time ago, in a galaxy far, far away....

Ineens had ik heel veel zin om Star Wars weer eens te kijken. De dvd’s die ik van de originele trilogie heb, voldoen niet meer aan mijn zicht, dus zocht ik naar een 4K-versie. Aangezien ik die prijs nogal overdreven vond – zo’n fan ben ik toch ook niet? – werd het een mooie blu-raybox. Ik heb een week gedaan over Episode II. Wat een verschrikking…

Star Wars zag ik eerder dan James Bond. Een klasgenoot van de lagere school had van die poppetjes; die vond ik fantastisch. Hij had ze in een speciaal ontworpen kast staan, met voor ieder figuurtje een apart vakje. De grotere sets, zoals die van Jabba de Hutt op een platform met valluik, stonden daar weer bovenop. Het was beter dan een speelgoedwinkel. Hier mocht ik gewoon mee spelen…

Daarna volgenden de films, die ik steevast door elkaar haalde. Voor mij is het toch vooral één vermakelijk ruimte-epos met een kop en een staart. Dat dit nog maar het midden van de filmserie was, daar hield ik mij niet mee bezig. Het waren de sfeer, de muziek en de immense ruimteschepen waar ik mij aan vergaapte.

Bij ieder weerzien, later dus op dvd, werd ik toch weer even die basisschoolleerling en dacht ik terug aan die poppetjes. Met de originele trilogie voel ik dan ook zeker een nostalgische band. De latere films vanaf de jaren 90, daarvan zag ik een enkeling in de bioscoop, pas helemaal aan het einde van de rit in een nagenoeg lege zaal — het moet toen zijn begonnen, dat ik nogal makkelijk in slaap val als de zaallichten eenmaal doven…

Voor de laatste drie ging ik al niet meer naar de bios. Ergens, tijdens drie maanden gratis Disney+, heb ik nog eens een nieuwe Star Wars aangeklikt. Al snel vroeg ik mij af: waar zit ik in godsnaam naar te kijken?

En toen dus recentelijk de fraaie blu-raybox met alle negen delen. Een bestelling die ik overigens op een vrijdagavond online had geplaatst met een leveringsbelofte van de volgende dag… Eenmaal raden… Inderdaad, ik kon de eerste film pas halverwege de volgende week in de speler steken. ‘U was niet thuis.’ Ammehoela! Ik zat ín de brievenbus! PostNL heeft gelijk een miljoenenclaim aan de broek gekregen. Zal ze leren. Ook ik heb mijn grenzen.

De originele trilogie ging erin als koek. Net als bij James Bond uit de jaren 70 en 80 zie je waar de visuele effecten het moeilijk hebben. Je ziet ook wat er naderhand nog is ingeknutseld door George Lucas. Dat had in veel gevallen allemaal niet gehoeven.

Dan Episode I, The Phantom Menace, die ik dus ooit in een lege bioscoop zag. Deze film was verre van goed, maar best te pruimen. Het begon pas echt taai te worden bij Attack of the Clones. Ik had hier het gevoel dat ik naar een voorloper van de computeranimatie zat te kijken. Een videogame waar je zo gauw mogelijk door je levens hoopt te zijn. Een brei aan peperdure effecten gepresenteerd door Wibra. Het deed letterlijk pijn aan mijn ogen.

Ik had zo’n zin om Christopher Lee te zien, en het duurde en duurde maar. Ik heb de film zo vaak afgezet – om de volgende dag toch weer een poging te wagen – dat het leek alsof de acteur zichzelf met terugwerkende kracht uit de film had teruggetrokken. Uit schaamte. Tot hij op dag vijf toch in beeld verscheen. Eindelijk iemand die al die onzin een beetje kon relativeren. Als er iemand in staat was te schitteren tussen een berg rommel, was het Dracula wel. En dan die uitgestreken kop en niet te vergeten: die stem…

Maar als de man met het gouden pistool het enige lichtpuntje van een twee uur durende marteling is… Dat volwassen mensen zoiets kunnen bedenken en willen uitvoeren. Ik kan er met mijn hoofd niet bij.
Zullen Star Wars-fans zo ook naar James Bond kijken, vroeg ik mij af. De nostalgie waar ik zo aan hang, waar de Star Wars-clan op neerkijkt? Of dat zij vinden, net als ik bij het sterrenepos, dat het na drie prima basisfilms na Goldfinger wel genoeg was met James Bond? Maar ze kunnen You Only Live Twice toch moeilijk net zo belabberd vinden als Attack of the Clones? En alles wat daarna kwam van On Her Majesty’s Secret Service en The Spy Who Loved Me tot GoldenEye en Skyfall, ieder zijn smaak natuurlijk, maar die films trekken de gemiddelde kwaliteit van de Bond-serie toch duidelijk omhoog?

Nou zijn de kritieken over deze vijfde Star Wars-film niet van de lucht; de hausse aan tegenvallende reacties die ik online raadpleegde, bevestigde mijn gevoel. Ik moest mijn hart zelfs even luchten bij Gemini, dat vertelde dat vooral de liefdesrelatie tussen Anakin en Padmé als bijzonder stroperig wordt ervaren. Daaraan toevoegend dat ook deze film zijn fans heeft — áls dit de eerste Star Wars was die zij zagen. Net zoals Die Another Day ook fans van James Bond heeft voortgebracht.

Episode III laat ik voorlopig nog even in de box zitten, die zit daar prima. Ondertussen bekeek ik een jongere klassieker: de eerste The Lord of the Rings. Inmiddels ook 25 jaar oud. Ik had deze tijdens de kerstdagen al eens voorgesteld aan de dochters, maar geen haar op hun hoofden dat ze naar dwergen, elven en orcs gingen kijken. Tot ik de oudste onlangs influisterde dat het eigenlijk een soort Harry Potter is, maar dan voor volwassenen. Ineens had zij hier wel puntoren naar.

Het was prachtig om deze film door andere ogen te bekijken. Ook The Fellowship had ik in geen jaren gezien, maar het beviel mij gelijk meer dan welke Star Wars ook. De trilogie van Peter Jackson vond ik bij hun releases al fantastisch en ook dat is daarna met The Hobbit allemaal overdadig geworden. Lichtpunt blijkt ook hier weer: Christopher Lee.

Om de grote filmfranchisemarathon af sluiten, nam ik als toetje nog de derde Indiana Jones. Dit keer zonder Christopher Lee, maar met Sean Connery, Alison Doody, Julian Glover, John-Rhys Davies, de vorige week overleden Michael Byrne en Vernon Dobtcheff uit de Bond-films. En zelfs bijna-Bond Hans de Vries heeft hier als Luke Hanson op de aftiteling nog een kleine rol.

Ook voor Indiana Jones geldt: de twee films die daarna kwamen, steken in schril contrast af tegen de originele trilogie. Wat dat betreft heeft James Bond zich niet ondanks, maar dankzij een ijzersterk begintrio als stevig fundament, steeds weten te vernieuwen. Er is niemand die zal zeggen dat Attack of the Clones de beste Star Wars is, niemand die een Hobbit-film beter vindt dan een Lord of the Rings en niemand die Kingdom of the Crystal Skull verkiest boven een van de eerdere Indiana Joneses.

Maar als het om Bond gaat, dan zijn er steevast fans te vinden die Thunderball boven de eerste drie plaatsen. Of Moonraker, Octopussy of A View to A Kill op één zetten. Terwijl weer een ander zweert bij Licence to Kill of Casino Royale.

Toen ik in de nacht van maandag 29 op dinsdag 30 juni een voetbalveldslag aanschouwde, vond ik het in de verlenging welletjes. Ik had het licht nog niet uitgedraaid of ik zakte – net als bij Star Wars in de bioscoop – in een korte maar diepe slaap. Nooit eerder was een penaltyreeks zo rustgevend…

Deze column verschijnt ook bij James Bond Nederland.

Honderd jaar Christopher Lee

„To us, Mr. Bond. We are the best.” Hij is mijn favoriete Bond-schurk en het hoogtepunt in een guilty pleasure van een Bond-film: Christopher Lee als ‘the man with the golden gun’. Vandaag zou de acteur honderd jaar zijn geworden. Lee overleed zeven jaar geleden op 93-jarige leeftijd. Hij was tot het eind van zijn leven op het witte doek te bewonderen en liet zo’n tweehonderd filmrollen na. Een eerbetoon aan de man met het gouden pistool, Sir Christopher Lee. Een filmicoon:

Mark Strong nooit benaderd voor rol Bond-schurk

Nu we toch aan het wachten zijn op witte rook voor wie er wél in de nieuwe Bond-film zitten: Mark Strong is het in ieder geval niet. De acteur, van wie het vorig jaar even leek dat hij in training was om het tegen zijn goede vriend Daniel Craig op te nemen, is zelfs nooit benaderd voor een rol in James Bond, vertelt hij vandaag in het AD.

Mark Strong

Christopher Lee

Zoveel schurkenrollen in zoveel films, maar niet de ultieme, die van slechterik in een Bond-film. Het is een beetje alsof Christopher Lee aan de galerij Bond-schurken zou ontbreken. Net als Strong had ook Lee een aangeboren boevenkop. Eentje waar de filmwereld veelvuldig gebruik van heeft gemaakt.

,,Het is nog nooit aan de orde geweest”, beweert Strong (55) tegenover Ab Zagt. ,,Ik hoop dat Daniel dit op de een of andere manier hoort. Die rol is natuurlijk de ultieme slechterik. Ik zou er graag mijn tanden in willen zetten. Wellicht ben ik nooit gevraagd omdat wij zulke goede vrienden zijn. Misschien moet ik dus maar wachten totdat Daniel stopt als Bond.”

Craig eruit, Strong erin. En toch lijkt het mij sterk dat Mark Strong een Nederlandse krant als breekijzer nodig heeft.

Mark Strong (links) met Daniel Craig in Marokko tijdens Spectre (2015)

Naar wie wél zijn tanden in de rol van de nieuwe Bond-boef mag zetten, wordt momenteel reikhalzend uitgekeken. Rami Malek lijkt op dit moment de beste papieren te bezitten.

De eerste opnamen van Bond 25 in Noorwegen zitten er inmiddels op, Daniel Craig heeft zich naar alle waarschijnlijkheid in Londen gemeld en het wachten is nu op een officiële bekendmaking: wat wordt de titel van Bond 25 en wie worden Craigs medespelers?

Het kan niet anders dan dat we daarover gauw worden geïnformeerd.

Christopher Lee (93) overleden

De Britse acteur Christopher Lee is overleden. Lee werd bekend door zijn rol als graaf Dracula in de gelijknamige film uit 1954, en later als Bond-schurk in The Man with the Golden Gun (1974). Hij vergaarde bekendheid bij de jongere generaties als de tovenaar Saruman in de Lord of the Rings-films. Christopher Lee overleed zondag aan de gevolgen van ademhalingsproblemen en hartklachten.

De vrouw van Lee, Birgit Krøncke, bracht het nieuws pas op donderdag naar buiten. Op het moment van zijn overlijden waren de twee vijftig jaar getrouwd.

In 1947, na zijn diensttijd in het Britse leger, begon Christopher Lee aan zijn acteercarrière. Zijn debuut maakte hij in 1948, in het drama Corridor of Mirrors. Het uiteindelijke aantal films waarin Lee verscheen is 205. Daarnaast speelde de acteur met enige regelmaat in televisieseries.

Scaramanga

In 2009 werd hij geridderd voor zowel zijn verdiensten in de filmwereld als zijn liefdadigheidswerk dat hij ernaast deed. Hij won diverse prijzen, en beschouwde zijn beste rol die van Pakistaanse grondlegger Muhammad Ali Jinnah in het biografische Jinnah (1998). De hoogste eer die de de Britse filmkoepel BAFTA kan toekennen aan een acteur, de zogenaamde Fellowship, ontving hij in 2011.

Peter Bradshaw, filmrecensent van the Guardian, omschrijft Lee als 'een acteur met grootse intelligentie en een indrukwekkend carrière'. Hij prijst de wijze waarop Lee het personage Dracula werd, zoals Sean Connery indertijd de personificatie van James Bond was geworden.

Dracula

Robbie Collin, van The Telegraph, schrijft dat Lee de gave bezat 'iets goedkoops te transformeren tot Shakespeare'. Hij roemt Lee's iconische vertolking van de kwade tovenaar Saruman in The Lord of the Rings, in het bijzonder de scène waarin hij zijn opwachting maakt. Collin haalt de passage aan uit de boeken van Tolkien, waarop de filmserie werd gebaseerd: 'Tolkien spendeert een hele paragraaf om de stem van Saruman te beschrijven: het is laag en melodieus, het geluid van betovering. Zij die onder de betovering kwamen te staan hoorden de stem van ver weg, en immer hoorden zij het zachte geluid. Dat beschrijft zonder twijfel de stem van Lee, en Lee's voorkomen, en Lee's eeuwige talent.'

Saruman

Naast zijn bekende rollen maakte Christopher Lee ook een aantal heavy-metalalbums, waaronder Charlemagne: The Omens of Death. De laatste film waarin Lee zal verschijnen is de fantasyfilm Angels in Notting Hill, die naar verluidt later dit jaar zal verschijnen.

Christopher Lee werd 93 jaar.

Bron: HP/De Tijd

Terug naar 1974

Eerbetoon aan veertig jaar The Man with the Golden Gun

Het is vloeken in de kerk van de Bond-puriteinen, maar ik vind The Man with the Golden Gun een heel fijne Bond-film. Ik zie ook wel dat het geen sterke aflevering is, maar zo zijn er meer.

Deze maand is het veertig jaar geleden dat de negende Bond-film in de bioscoop verscheen. Ik zal proberen de film recht aan te doen.

Je moet een beetje willen geloven in de fantasie van de Bond-films. In sommigen wat meer dan in anderen. Dat eiland, die circustent, die dwerg. De manier waarop de film opent, unheimlich. Dat eiland is natuurlijk fantastisch, met zijn uitstulpende rotsen en wilde begroeiing. Vreemde vogelgeluiden. De dwerg komt aanlopen met een veel te groot dienblad met Dom Pérignon. Een man wandelt uit de zee. Het is niemand minder dan Christopher Lee. Als er een reden moet zijn om deze film te gaan zien, is dat hem.

In de eerste seconden van de film hebben we meteen al twee juwelen te pakken: de locatie en de badguy. Dat we na de opening tot het eind moeten wachten tot het eiland weer te zien is, is zeker een minpunt. Maar de badguy is volop aanwezig in deze film. Hij is zelfs veel belangrijker dan Bond. Bond fungeert enkel als kapstok. Een excuus om naar prachtige locaties af te reizen. Een excuus om alles op te blazen. In deze film speelt de man met het gouden pistool de hoofdrol. Niet eens verwonderlijk met zo'n titel.

Zoals bij iedere film waaraan hij meewerkt, heeft John Barry ook deze keer een cruciale rol. De sfeer van de film wordt voor een groot deel door hem bepaald.

John Barry zelf was allerminst gelukkig met zijn bijdrage aan The Man with the Golden Gun. De titelsong door Lulu (ook van zijn hand, de tekst is van Don Black) wordt als een van de minste uit de reeks gezien. Te schreeuwerig. Net zo brutaal willen zijn als het onstuimige Live and Let Die. Maar dit werd er eentje die de plank behoorlijk missloeg.

Maar er was meer aan de hand. Het leek alsof de producenten vergeten waren dat er ook muziek bij een film hoort. Pas op het allerlaatste moment werd John Barry bij de productie betrokken. De huiscomponist stond erom bekend dat hij altijd leverde. Dat deed hij deze keer ook. Maar schreef hij voor iedere vorige film minstens drie titelsongs, nu had hij slechts tijd voor één.

De rest van de score is niet hoogstaand, maar wel sfeervol. De onheilspellende klarinet(?) in Scaramanga's Fun House werkt aanstekelijk. Het dreigende Hip's Trip is het beste stuk muziek. En alles grotendeels gelardeerd met prettige oriëntaalse klanken, die The Man with the Golden Gun een eigen karakter geven. Voor een haastklus is dit een topprestatie. Maar goed, we hebben natuurlijk te maken met John Barry.

Alhoewel. Er is één moment waarop Barry zijn reputatie op het spel zet: het trekfluitje bij de sprong van de AMC Hornet. Maar zoals eerder aangegeven, John Barry was zelf in de laatste plaats gelukkig met deze muziekscore.

Die perfect uitgevoerde kurkentrekkersprong van de AMC Hornet. Dat is één van de weinige actiescènes in de film. Een ander punt waar veel kijkers over klagen: de film zou saai zijn. Naast deze sprong heb je de scène in de karateschool, die Roger Moore wel lekker wegspeelt door nonchalant de etiquette van het karate aan zijn laars te lappen. Een diepe buiging voor aanvang? Vergeet het maar.

Wat volgt is een interventie van Hip en zijn nichtjes die te flauw is voor woorden. Zeker als het drietal vervolgens zonder Bond wegrijdt. Hierop moet 007 een andere list verzinnen. Er zit niets anders op dan een bootje te pakken en de khlongs door te scheuren. Wat we te zien krijgen is wat couleur locale, en zeer onwaarschijnlijk — daar is die vervelende sheriff Pepper weer. Hij is toevallig op vakantie in Thailand. Verderop in de film zit hij zelfs al klaar in die eerder genoemde AMC Hornet voor een testrit, waardoor de sheriff onbedoeld (en ongewenst) onderdeel uitmaakt van die ene actiescène die de film rijk is.

En toch. De sfeer van de film, met zijn jaren zeventig interieur. De naadloze overgang tussen locatie, studio en schaalmodel. Het ziet er grotendeels wel heel charmant uit. Met name dat eiland van Scaramanga en het interieur van zijn living. Let maar eens op als Scaramanga met Bond en Goodnight (nee, het was niet nodig haar eerder te noemen) aan het diner zitten. Dit is ongetwijfeld studiowerk. Maar in de verte kabbelt de zee op de achtergrond. Het maakt de illusie van Scaramanga's uit rots gehouwen schuilplaats wel compleet.



Het eindduel, de mano-a-mano tussen Scaramanga's gouden pistool en Bonds Walther PPK, daar is het de schurk allemaal om te doen. Scaramanga heeft een ziekelijke eerbied voor James Bond. Het is daarom dat hij zelfs een beeltenis van de geheim agent in zijn fun house heeft staan. Bond is de enige uitdaging voor Scaramanga, die eigenlijk niets meer is dan een verwend kind.

Met dank aan Andrea Anders, die hij behandelt als een slaaf, komt Bond Scaramanga op het spoor. Zij heeft een gouden kogel met 007-inscriptie naar Engeland gestuurd, in de hoop dat Bond haar komt bevrijden uit de handen van die tiran.

Scaramanga is inderdaad een vreemde vogel, dat blijkt wel als hij Andrea betast met zijn 'powerful weapon'. De perverse blik in de ogen van Christopher Lee maakt van Scarmanga een weerzinwekkend figuur. En daarmee een van de fijnste schurken uit de serie.

Met Bond op het juiste spoor heeft Scaramanga hem precies waar hij hem hebben wil. Onder het mom van de solex agitator, die zonne-energie omzet in elektriciteit, moet hij de geheim agent nu alleen nog maar naar zijn eiland lokken voor een spelletje verstoppertje.

Het script rammelt. Aan veel kanten. Tom Mankiewicz kwam met een eerste versie, vond zijn bijdrage niet goed genoeg, waarop veteraan Richard Maibaum werd gevraagd om de boel te herschrijven. Ook die versie viel niet in de smaak, waarop Mankiewicz de klus alsnog mocht klaren.

De verhouding tussen producenten Saltzman en Broccoli was tanende — het bleek Saltzmans laatste Bond-film te zijn. En de belofte om de film in krap een jaar na Live and Let Die in de bioscoop te krijgen — het heeft de film allemaal geen goed gedaan. En toch...

Mocht je niks te doen hebben deze kerstperiode, geef The Man with the Golden Gun nog een kans. Doe jezelf een plezier. Geniet van de jaren zeventig kitch, van Christopher Lee, van de locaties. Even terug naar 1974...

Oeuvreprijs voor Christopher Lee (91)

Christopher Lee heeft gisteren tijdens het filmfestival in Londen de Fellowship Award, de oeuvreprijs van het British Film Institute, overhandigd gekregen uit handen van Johnny Depp.

Noot voor fotograaf: het gaat om Lee, niet om Depp...

"Ik had geen idee dat je zou komen", zei een verraste Lee volgens de BBC toen hij de prijs in ontvangst nam. "Ik moet mezelf even herpakken." 

De 50-jarige Depp liet vooraf weten niet bij de uitreiking aanwezig te kunnen zijn omdat hij andere verplichtingen had. Depp zei dat het een enorme eer was de prijs aan de 91-jarige Lee te mogen overhandigen. "Ik heb het genoegen gehad met Christopher te mogen werken. Dat was een droom die uitkwam."

Première Alice in Wonderland (2010)

Christopher Lee kreeg de Fellowship Award vanwege de bijdrage die hij leverde aan de cinematografie. Lee maakte in 1947 zijn acteerdebuut op de Britse televisie.

Zijn bekendste rollen zijn die van Bond-schurk Francisco Scaramanga in The Man with the Golden Gun, Count Dooku in de laatste Star Wars-trilogie en de boosaardige tovenaar Saruman in The Lord of the Rings-films.

Bron: NU.nl

Negentig jaar Christopher Lee

Honderden keren gedood en toch nog steeds in leven: Sir Christopher Lee. De ultieme badguy is vandaag 90 jaar geworden.

Christopher Lee werkt sinds 1947 onafgebroken voor film en tv en is daarmee de meest productieve acteur aller tijden. Eind dit jaar zal hij opnieuw te zien zijn als Saruman in The Hobbit, de prequel van The Lord of the Rings. In 2009 werd Lee geridderd voor zijn inzet voor de Britse film en tv.

Lee is de neef van Bond-auteur Ian Fleming. Toen de eerste Bond-film Dr. No in 1961 in productie ging, stelde Fleming voor om Lee te casten voor deze schurkenrol. Echter hadden producenten Broccoli en Saltzman Joseph Wiseman al gecast als de boosaardige Chinees. Ruim tien jaar later werd Lee alsnog gekozen als tegenstander van 007 in The Man with the Golden Gun. Deze negende Bond-film heeft veel kritiek moeten verduren, maar de rol van Christopher Lee als Francisco Scaramanga wordt gezien als één van de weinige hoogtepunten in dit avontuur.

Christopher Lee en Roger Moore in The Man with the Golden Gun (1974)

Met zijn 90 jaar is Christopher Lee overigens niet de oudst levende Bond-schurk. Louis Jourdan (Kamal Khan uit Octopussy) is nog net een jaar ouder.

Prince of Darkness

Christopher Lee, Sir Christopher Lee, is geridderd. The Prince of Whales heeft The Prince of Darkness gisteren officieel op de schouder geklopt. Christopher Lee, SIR Christopher Lee verdient het.

De ster uit tal van Hammer Horrors, Sherlock Holmes, James Bond, Star Wars en Lord of the Rings, is inmiddels 87 jaar. Volgend jaar komt na een hiaat van meer dan dertig jaar een nieuwe Hammer Horror met hem uit, waarin hij samen met Hilary Swank speelt. Geproduceerd door ónze John de Mol, die de rechten van Hammer een aantal jaar geleden heeft gekocht.

Het kan geen toeval zijn dat Count Dracula zijn CBE heeft ontvangen op de avond vóór Halloween...